“ถ้ามาพังงาแล้วไม่ได้กินทุเรียนสากา เหมือนมาไม่ถึงเมืองพังงา”เป็นคำกล่าวของบรรดานักกินผู้ชื่นชอบในทุเรียนหลาย ๆ คน ที่กล่าวยกย่องชื่นชมต่อ “ทุเรียนสาลิกา” ซึ่งถือเป็นอีกหนึ่งของดีเลื่องชื่อของจังหวัดพังงา ทุเรียนสาลิกา หรือที่ชาวบ้านเรียกว่า “เรียนสากา” ได้ชื่อว่าเป็นราชาของทุเรียนบ้านเบอร์ 1 ภาคใต้ เป็นทุเรียนที่หลายคนต่างรอคอยที่จะลิ้มรสชาติในทุก ๆ ปี
ทุเรียนสาลิกามีแหล่งกำเนิดอยู่ในพื้นที่อำเภอกะปง ของจังหวัดพังงา เป็นทุเรียนที่มีรสชาติหวานมัน และมีกลิ่นหอมที่เป็นเอกลักษณ์เฉพาะตัว จนได้รับการขึ้นทะเบียนสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ (GI) จากกรมทรัพย์สินทางปัญญาเมื่อปี 2561
ทุเรียนสาลิกา มีลักษณะผลค่อนข้างกลม เปลือกผลบาง หนามสั้นและค่อนข้างถี่ ผลดิบเปลือกจะมีสีเขียวเข้ม เมื่อผลแก่สีจะอ่อนลงเล็กน้อย และมีสีน้ำตาลอ่อนบริเวณร่องพู เมล็ดภายในส่วนใหญ่จะลีบ ขนาดเล็กเกือบทั้งหมด มีน้ำหนักต่อผลโดยเฉลี่ยประมาณ 1-2.5 กิโลกรัม
ที่สำคัญคือทุเรียนสาลิกามีรสชาติอร่อยหวานมัน มีความหวานมากกว่าทุเรียนพันธุ์พื้นเมืองอื่นๆ เนื้อทุเรียนมีสีเหลือง เนื้อหนา ละเอียด ไม่มีเส้นใย เนื้อแน่น ไม่เละ และมีกลิ่นหอมเป็นเอกลักษณ์แต่ไม่ฉุน
สำหรับทุเรียนสาลิกาของแท้ต้นตำรับของอำเภอกะปง จะมีลักษณะเด่น คือ บริเวณตรงกลางแกนเปลือกทุเรียนจะมีสีสนิมแดงทุกผล ซึ่งแตกต่างจากทุเรียนพันธุ์พื้นเมืองอื่นๆ สมกับที่ได้รับฉายาว่าเป็น “ราชาทุเรียนบ้าน” หากใครซื้อทุเรียนสาลิกาไปปอกเนื้อกินที่บ้าน ถ้าเจอรอยสีสนิมแดงที่แกนผล ก็มั่นใจได้เลยว่า ได้กินทุเรียนสาลิกาของแท้จากอำเภอกะปงอย่างแน่นอน
ทุก ๆ ปี ในช่วงปลายเดือนเมษายนถึงพฤษภาคม เป็นช่วงเวลาที่ทุเรียนสาลิกาออกสู่ท้องตลาด โดยในปี 2568 นี้ พบว่าหลาย ๆ สวนได้นำทุเรียนสาลิกาออกจำหน่ายสู่ท้องตลาด วางขายตามแผงผลไม้ริมถนนในพื้นที่อำเภอกะปงและใกล้เคียง โดยราคาทุเรียนสาลิกาในปี 2568 ขายกันอยู่ที่กิโลกรัมละ 250-300 บาท
นายนิรันดร์ หอมทอง เจ้าของแผงผลไม้ไร่สุขนิรันดร์ บริเวณริมถนนหน้าสำนักงาน องค์การบริหารส่วนตำบลเหมาะ กล่าวว่า ขณะเข้าสู่ฤดูทุเรียนสาลิกา ราชาทุเรียนบ้านเบอร์1 ของภาคใต้ การันตีด้วยเครื่องหมาย จี.ไอ.จากกระทรวงพาณิชย์ ทางไร่สุขนิรันดร์ได้รวมรวมทุเรียนสาลิกาของเกษตรกรในพื้นที่มาวางขายทั้งแบบหน้าร้านและแบบออนไลน์ โดยมีการคัดคุณภาพตัดทุเรียนสาลิกาที่แก่จัดจากในสวนมาส่งถึงมือลูกค้า ซึ่งพบว่ามียอดขายดีมากโดยเฉพาะการสั่งซื้อผ่านช่องทางเพจ : ไร่สุขนิรันดร์ และทางโทรศัพท์ 064-0148592
สำหรับในปี 2568 นี้ ทางการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) สำนักงานพังงา ได้จัดโปรโมชั่นพิเศษเชิญชวนให้นักท่องเที่ยวเข้ามาเที่ยว ชม ชิม ช้อป ถึงในสวนของเกษตรกร โดย นายอุทศ ลิ่มสกุล ผู้อำนวยการ ททท.พังงา เปิดเผยว่า ททท.พังงาได้จัดงานเปิดฤดูกาลท่องเที่ยวสวนผลไม้จังหวัดพังงา ปี 2568 ขึ้น ในวันที่ 7 พฤษภาคม 2568 ภายใต้เคมเปญ “กินทุเรียน ต้องสาลิกาพังงา” ให้กับสวนผลไม้ 26 สวน ที่พร้อมรองรับการท่องเที่ยว สร้างการรับรู้และส่งเสริมการขาย กระตุ้นให้นักท่องเที่ยวเดินทางเข้าพื้นที่ ในระหว่างเดือนพฤษภาคม-กรกฎาคม
ดังนั้นบรรดาคอทุเรียนทั้งหลายที่มีโอกาสล่องใต้ไปพังงาในช่วงเวลาดังกล่าวไม่ควรพลาดด้วยประการทั้งปวง
