“ซาบีดา” ยืนยันไทยปกป้องโบราณสถานและโบราณวัตถุของไทยในเขตประเทศไทย เผยปราสาทตาควาย–ปราสาทคนาขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานตามกฎหมายไทยแล้ว เตรียมส่งหนังสือชี้แจงจุดยืนอย่างเป็นทางการถึงกัมพูชา
นางสาวซาบีดา ไทยเศรษฐ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรม ยืนยันว่า ประเทศไทยให้ความสำคัญกับการปกป้อง คุ้มครอง และรักษาโบราณสถานและโบราณวัตถุซึ่งเป็นมรดกทางวัฒนธรรมของไทย โดยยึดข้อเท็จจริง หลักฐานทางประวัติศาสตร์และโบราณคดี ตลอดจนกฎหมายที่เกี่ยวข้องเป็นหลัก ภายหลังจากกระทรวงวัฒนธรรมได้รับหนังสือจากกระทรวงวัฒนธรรมและวิจิตรศิลป์แห่งกัมพูชา ลงวันที่ 22 ตุลาคม 2569 ซึ่งมีข้อกล่าวอ้างและข้อเรียกร้องเกี่ยวกับโบราณสถานและโบราณวัตถุบริเวณชายแดนไทย–กัมพูชา
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรมเปิดเผยว่า ปราสาทตาควายและปราสาทคนาได้ขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานตามกฎหมายไทยแล้ว การดำเนินงานของหน่วยงานไทยที่เกี่ยวข้องจึงเป็นไปเพื่อปกป้อง คุ้มครอง และรักษาโบราณสถานและโบราณวัตถุภายใต้กรอบกฎหมายไทย โดยคำนึงถึงคุณค่าทางประวัติศาสตร์ โบราณคดี และความสำคัญของมรดกทางวัฒนธรรมที่ต้องได้รับการดูแลรักษาอย่างเหมาะสม
สำหรับปราสาทคนา กรมศิลปากรเคยดำเนินการสำรวจพื้นที่ร่วมกับเจ้าหน้าที่ตำรวจตระเวนชายแดนเมื่อประมาณปี พ.ศ. 2544 โดยในขณะนั้นไม่พบเจ้าหน้าที่ทหารหรือพลเรือนชาวกัมพูชาในบริเวณพื้นที่ที่สำรวจ และไม่ปรากฏการคัดค้านหรือขัดขวางการดำเนินงานจากฝ่ายกัมพูชา ทั้งนี้ ข้อมูลดังกล่าวเป็นส่วนหนึ่งของประวัติการดำเนินงานสำรวจของหน่วยงานไทยที่สามารถนำมาประกอบการพิจารณาข้อเท็จจริงที่เกี่ยวข้องได้
ภายหลังเหตุการณ์การสู้รบและการหยุดยิง หน่วยงานไทยได้ดำเนินการดูแลรักษาพื้นที่และมรดกทางวัฒนธรรมที่เกี่ยวข้อง โดยกรมศิลปากรได้สำรวจและจัดทำบัญชีรายการโบราณวัตถุที่พบในบริเวณปราสาทคนา พร้อมนำไปเก็บรักษาไว้ในสถานที่ปลอดภัย เพื่อป้องกันการสูญหาย การถูกทำลาย หรือความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต อันเป็นการดำเนินการเพื่อคุ้มครองโบราณวัตถุให้ได้รับการดูแลรักษาอย่างเหมาะสม
สำหรับข้อเรียกร้องของฝ่ายกัมพูชาให้ส่งคืนโบราณวัตถุที่พบในบริเวณปราสาทคนา นางสาวซาบีดายืนยันว่า โบราณวัตถุดังกล่าวเป็นโบราณวัตถุของไทย ซึ่งกรมศิลปากรได้ดำเนินการสำรวจ จัดทำบัญชีรายการ และนำไปเก็บรักษาไว้ในสถานที่ปลอดภัย เพื่อป้องกันการสูญหาย การถูกทำลาย หรือความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต การดำเนินการดังกล่าวเป็นการปฏิบัติหน้าที่เพื่อคุ้มครองและรักษามรดกทางวัฒนธรรมของไทยภายใต้กฎหมายไทย ประเทศไทยไม่อาจยอมรับข้อเรียกร้องให้ส่งคืนโบราณวัตถุโดยอาศัยเพียงการกล่าวอ้างของฝ่ายกัมพูชา โดยปราศจากหลักฐานและฐานสิทธิทางกฎหมายที่ชัดเจนรองรับ ทั้งนี้ ประเทศไทยจะยืนหยัดในการปกป้อง คุ้มครอง และรักษาโบราณวัตถุของไทย โดยยึดข้อเท็จจริง หลักฐาน และกฎหมายที่เกี่ยวข้อง
ส่วนกรณีข้อกล่าวอ้างเกี่ยวกับการใช้โบราณสถานเพื่อประโยชน์ทางทหารหรือการจงใจทำให้โบราณสถานเสียหายนั้น ฝ่ายไทยไม่ยอมรับข้อกล่าวหาดังกล่าว และยืนยันว่าการดำเนินงานของหน่วยงานไทยมีเป้าหมายเพื่อดูแลรักษาและคุ้มครองมรดกทางวัฒนธรรม ไม่ใช่การใช้ประโยชน์จากโบราณสถานในทางทหารหรือการจงใจสร้างความเสียหายให้แก่โบราณสถาน
พร้อมกันนี้ กรมศิลปากรได้เตรียมการสำหรับการอนุรักษ์และบูรณะโบราณสถานที่ได้รับความเสียหายจากการสู้รบ เพื่อฟื้นฟูสภาพและรักษาคุณค่าทางประวัติศาสตร์และโบราณคดีของโบราณสถานเหล่านั้นให้คงอยู่สืบไป โดยการดำเนินงานจะต้องอาศัยการสำรวจและประเมินสภาพความเสียหาย ตลอดจนหลักวิชาการด้านการอนุรักษ์ที่เหมาะสม เพื่อให้การฟื้นฟูเป็นไปอย่างรอบคอบและรักษาคุณค่าของโบราณสถานไว้ให้ได้มากที่สุด
นางสาวซาบีดากล่าวเพิ่มเติมว่า กระทรวงวัฒนธรรมจะจัดทำหนังสือชี้แจงอย่างเป็นทางการถึงกระทรวงวัฒนธรรมและวิจิตรศิลป์แห่งกัมพูชา เพื่อชี้แจงข้อเท็จจริงเกี่ยวกับสถานะการขึ้นทะเบียนโบราณสถาน ประวัติการสำรวจพื้นที่ การดำเนินการดูแลรักษาโบราณวัตถุ ตลอดจนแนวทางการอนุรักษ์และบูรณะโบราณสถานที่ได้รับความเสียหาย พร้อมยืนยันจุดยืนของประเทศไทยในการปกป้องมรดกทางวัฒนธรรมของไทยภายใต้กฎหมายและหลักฐานที่เกี่ยวข้อง
“ประเทศไทยให้ความสำคัญกับการรักษามรดกทางวัฒนธรรมและคุณค่าทางประวัติศาสตร์ของโบราณสถานและโบราณวัตถุ การดำเนินการทุกอย่างต้องตั้งอยู่บนข้อเท็จจริง หลักฐาน และกฎหมายที่เกี่ยวข้อง เราจะปกป้องและรักษามรดกทางวัฒนธรรมของไทยอย่างเต็มที่ พร้อมชี้แจงข้อเท็จจริงต่อฝ่ายกัมพูชาผ่านช่องทางอย่างเป็นทางการ” รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรมกล่าว
กระทรวงวัฒนธรรมยืนยันว่าจะดำเนินการในเรื่องนี้อย่างรอบคอบ หนักแน่น และเป็นไปตามหลักฐานและกฎหมาย โดยมุ่งคุ้มครองโบราณสถานและโบราณวัตถุให้คงคุณค่าทางประวัติศาสตร์และโบราณคดีไว้เป็นมรดกทางวัฒนธรรมสำหรับคนรุ่นต่อไป
.
Minister Sabeeda Reaffirms Thailand’s Commitment to Protecting Thai Historic Sites and Antiquities within Thai Territory; Confirms Registration of Prasat Ta Khwai and Prasat Khana under Thai Law; Formal Clarification to Be Sent to Cambodia
H.E. Ms. Sabeeda Thaised, Minister of Culture of Thailand, reaffirmed Thailand’s commitment to the protection, safeguarding and preservation of its historic sites and antiquities as part of the country’s cultural heritage. She emphasized that Thailand’s actions are guided by established facts, historical and archaeological evidence, and applicable laws. Her remarks followed a letter dated 22 October 2026 from the Ministry of Culture and Fine Arts of Cambodia, containing claims and requests concerning historic sites and antiquities along the Thai–Cambodian border.
The Minister stated that Prasat Ta Khwai and Prasat Khana have already been registered as ancient monuments under Thai law. Accordingly, measures undertaken by the relevant Thai authorities are aimed at protecting, safeguarding and preserving these historic sites and antiquities in accordance with Thai law, with due regard for their historical and archaeological value and their significance as cultural heritage requiring appropriate care and preservation.
Regarding Prasat Khana, the Minister explained that Thailand’s Fine Arts Department conducted a survey of the site in cooperation with Border Patrol Police officers around 2001. At the time of the survey, no Cambodian military personnel or civilians were present in the surveyed area, nor was any objection or obstruction raised by the Cambodian side. This information forms part of the official survey records of the Thai authorities and may be taken into consideration in establishing the relevant facts.
Following the armed clashes and subsequent ceasefire, the relevant Thai authorities undertook measures to safeguard the area and its cultural heritage. The Fine Arts Department conducted a survey and prepared an inventory of the antiquities found in the vicinity of Prasat Khana before moving them to a secure location for safekeeping, with a view to preventing their loss, destruction or potential damage. These measures were undertaken to ensure the appropriate protection and preservation of the antiquities.
With regard to Cambodia’s request for the return of antiquities found in the vicinity of Prasat Khana, Minister Sabeeda reaffirmed Thailand’s position that the antiquities in question belong to Thailand. The Fine Arts Department has conducted surveys, prepared an inventory and moved the antiquities to a secure location for safekeeping to prevent loss, destruction or potential damage. These measures were carried out in the discharge of its responsibilities to protect and preserve Thailand’s cultural heritage in accordance with Thai law.
Thailand is therefore unable to accept requests for the return of these antiquities based solely on claims made by the Cambodian side, in the absence of clear supporting evidence and an established legal basis for such claims. Thailand remains firmly committed to protecting, safeguarding and preserving its antiquities on the basis of facts, evidence and applicable laws.
With respect to allegations concerning the use of historic sites for military purposes or the deliberate damaging of such sites, Thailand rejects these allegations and reaffirms that the actions undertaken by the relevant Thai authorities are intended to safeguard and protect cultural heritage, and do not involve the use of historic sites for military purposes or the intentional infliction of damage upon them.
Meanwhile, the Fine Arts Department is making preparations for the conservation and restoration of historic sites damaged during the armed clashes, with the objective of restoring their condition and preserving their historical and archaeological value for future generations. Such efforts will require surveys, assessments of the damage sustained and the application of appropriate conservation methods to ensure that restoration is undertaken with due care and with the greatest possible regard for the heritage value of the sites.
Minister Sabeeda further stated that the Ministry of Culture will prepare and transmit a formal letter to the Ministry of Culture and Fine Arts of Cambodia to clarify the relevant facts, including the registration status of the ancient monuments, the history of site surveys, measures undertaken to safeguard the antiquities, and plans for the conservation and restoration of damaged historic sites. The letter will also reaffirm Thailand’s position regarding the protection of its cultural heritage on the basis of relevant laws and supporting evidence.
“Thailand attaches great importance to the preservation of its cultural heritage and the historical value of its historic sites and antiquities. All actions must be grounded in facts, evidence and applicable laws. We remain fully committed to protecting and preserving Thailand’s cultural heritage and will provide the Cambodian side with clarification of the relevant facts through official channels,” the Minister stated.
The Ministry of Culture reaffirmed its commitment to addressing this matter with due care and firmness, in line with evidence and applicable laws, with the objective of safeguarding historic sites and antiquities and preserving their historical and archaeological value as cultural heritage for future generations.
