ย้อนไปในอดีตโลกเกษตรยังไม่มีวิวัฒนาการใหม่ๆในการใช้เครื่องมือ “คัดไข่ไก่” เกษตรกรผู้เลี้ยงไก่ไข่ จะวัดขนาดไข่ไก่ตามภูมิปัญญาชาวบ้าน ด้วยสายตาวัด เพื่อคัดเกรดไข่ไก่ออกมาวางขายกันในท้องตลาด บางครั้งถ้าสังเกตุดี จะมีไข่ไก่ใบเล็ก ใบใหญ่หรือขนาดใกล้เคียงกันมาวางขายคละกัน ส่วนผู้บริโภคจะนิยมเลือกไข่ไก่ที่มีผิวสวยๆใส่ตะกร้ากลับบ้าน
โลกเกษตรยุคนี้เริ่มมีเทคโนโลยีสมัยใหม่ไฮเทคให้กับผู้เลี้ยงไก่ไข่ คิดค้นเครื่องคัดไข่ไก่ นิยมใช้กันตามฟาร์มใหญ่ๆ ที่เลี้ยงกันในรูปแบบเชิงพาณิชย์ แต่เกษตรกรขนาดเล็ก ประเภทมีทุนน้อย ไม่มีกำลังซื้อเครื่องคัดไข่ไก่ในราคาสูงได้ เนื่องจากมีข้อกำจัดเรื่องงบ โดยเฉพาะผู้เลี้ยงไก่พื้นเมือง สายพันธุ์บ้านๆตามท้องถิ่นในแต่ละชุมชน
ความเสียเปรียบเหล่านี้ ทำให้ผู้เลี้ยงไก่ไข่ ยังไม่มีมาตรฐานรองรับที่ได้ไข่ไก่ตามขนาดในตลาดมาวางขายได้ บางครั้งไม่มีข้อมูลเชิงเกษตรที่เพียงพอ ที่จะได้ไก่พื้นเมืองสายพันธุ์ดีๆมาเลี้ยง เพื่อแข่งขันในตลาด เนื่องจากผู้เลี้ยงไก่ไข่เพื่อขายกันตามชุมชนใกล้บ้าน จะเสียเปรียบพ่อค้ารายใหญ่ที่เพาะเลี้ยงไก่ไข่ตามฟาร์มใหญ่ๆกัน
จากจุดนี้ ทางรศ.ดร.ชนาทิพย์ สุวรรณโสภี หนึ่งอาจารย์ประจำภาควิชาสัตวบาล คณะเกษตร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ได้มีการทำวิจัยและคิดค้น ปรับปรุงสายพันธ์ไก่ ชื่อ “ไก่ดำ นิลเกษตรศาสตร์” ขึ้นมาเมื่อช่วง2-3 ปีที่ผ่านมา ซึ่งเป็นไก่ดำ สายพันธุ์พื้นเมือง เพื่อที่นำมาให้ชาวบ้านและเกษตรกรผู้เลี้ยงไก่ได้ทดลองเลี้ยงกัน
พร้อมกันนั้นได้ ร่วมมือกับทีมงานคิดค้น “เครื่องคัดเกรดไข่ไก่พื้นเมือง” ควบคู่ไปด้วย เพื่อใช้ทดลองว่า ไข่ไก่ขนาดไหน ที่เกิดจากไก่ในแต่ละตัว เพื่อนำมาพัฒนาสายสายพันธุ์ได้ เนื่องจากไก่แต่ละตัวเวลาฟักไข่ออกมา จะมีขนาดไข่ไม่เท่ากัน ซึ่งเครื่องคัดไข่เหล่านี้ให้ข้อมูลทั้งเรื่องขนาด น้ำหนัก สีของไข่ เนื่องจากมีระบบคอมพิวเตอร์ควบคุมอยู่อย่างอัติโนมัติ
ข้อดีเครื่องคัดไข่ไก่พื้นเมืองประเภทนี้คือ สามารถประมวลผลเกรดไข่ไก่ได้ ทั้งขนาดไซส์เอส ไซส์เอ็ม และไซส์แอล ที่นิยมขายกันตามท้องตลาด พร้อมกับทราบข้อมูลน้ำหนักไข่ ส่งผลดีให้เจ้าของไก่ยังทราบข้อมูลอีกว่า ไก่ตัวไหนไข่ออกมาได้ไข่ขนาดไหน(ไข่ใบเล็กหรือไข่ใบโต) ต่างจากสมัยก่อน ชาวบ้านทั่วไปจะนิยมใช้ลูกตุ๋มชั่งน้ำหนักไข่กัน ส่วนราคาเครื่องจักรใช้ในการคัดไข่ไก่แค่หลักหมื่นต้นๆ ไม่สูงสำหรับเกษตรกรผู้เลี้ยงไก่ไข่ที่มีฟาร์มไก่ไข่ขนาดเล็กๆ
ไม่เพียงแค่นั้น ผู้เลี้ยงไก่ไข่ ยังสามารถคัดเลือกพ่อแม่สายพันธุ์ไก่พื้นเมือง ซึ่งจะมีผลดีต่อการเลี้ยงไก่ในรุ่นต่อๆไปได้ และที่สำคัญ ไก่รุ่นลูกจะมีสายพันธุ์ที่ดีกว่าพ่อแม่อีกด้วย ซึ่งภูมิความรู้เหล่านี้ ภาควิชาสัตว์บาล มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์พร้อมที่ให้ข้อมูลส่งต่อเกษตรกรยุคใหม่ที่สนใจในการเลี้ยงไก่ไข่พื้นเมืองอย่างมีระบบและถูกต้องตามหลักวิชาการ
ที่น่าสนใจ “ไก่ดำ นิลเกษตรฯ” จะมีจุดเด่นเรื่องไข่ไก่ มีไข่แดงใหญ่กว่าไข่ไก่ทั่วไป, ไข่แดงเหนียวหนึบ สามารถทานสดได้ เนื่องจากอาหารที่เลือกใช้ให้ไก่กิน จะเน้นวัตถุดิบเป็นเกษตรอินทรีย์ ซึ่งถือว่าเป็นเทคโนโลยีใหม่ที่น่าสนใจของผู้เลี้ยงไก่ไข่ในยุคนี้ โดยไม่ต้องกังวลว่าไปหาซื้อเครื่องจักรคัดไข่ราคาแพงๆอีกต่อไป
ขอขอบคุณผลงานวิจัยร่วมมือกับ ผศ.ปิยะพงษ์ ศรีวงษ์ราช ภาควิชาเกษตรกลวิธาน คณะเกษตรกลวิธาน มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
